{"id":865,"date":"2026-09-01T11:05:28","date_gmt":"2026-09-01T11:05:28","guid":{"rendered":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/?page_id=865"},"modified":"2026-09-01T11:05:28","modified_gmt":"2026-09-01T11:05:28","slug":"cynnal-clyw-a-golwg-da","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/cynnal-clyw-a-golwg-da\/","title":{"rendered":"Cynnal clyw a golwg da"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mae&#8217;r wybodaeth a ddarperir ar y dudalen hon ar gael i&#8217;w lawr lwytho fel <a href=\"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/L15-supporting-good-hearing-and-vision_Wv1.pdf\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/L15-supporting-good-hearing-and-vision_Wv1.pdf\">llyfryn y gellir ei argraffu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\" id=\"L15topW\">Mae&#8217;r dudalen hon yn ymdrin \u00e2:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#hearingaidW\" data-type=\"internal\" data-id=\"#hearingaidW\">Gofalu am gymhorthion clyw<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#glassesW\" data-type=\"internal\" data-id=\"#glassesW\">Gofalu am sbectol<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#contactsW\" data-type=\"internal\" data-id=\"#contactsW\">Lensys<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 id=\"hearingaidW\" class=\"wp-block-heading has-text-color has-background has-link-color wp-elements-1\" style=\"color:#ffffff;background-color:#050153\"><strong>Gofalu am gymhorthion clyw<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Os yw\u2019r unigolyn rydych chi\u2019n gofalu amdano yn drwm ei glyw, gwnewch yn si\u0175r bod ei gymhorthion clyw yn cael eu cynnal a&#8217;u&nbsp; glanhau&#8217;n rheolaidd. Mae gwisgo cymhorthion clyw yn galluogi unigolyn \u00e2 dementia i gymryd rhan mewn sgyrsiau dyddiol a rhannu straeon bywyd ac atgofion gyda\u2019i deulu, ffrindiau a gofalwyr. Mae gwell clyw yn helpu&#8217;r unigolyn i gymryd rhan mewn gweithgareddau cymdeithasol a fydd yn lleihau\u2019r teimladau o unigedd a rhwystredigaeth a brofir yn aml gan unigolion sy&#8217;n byw gyda dementia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-color has-background has-link-color wp-elements-2 wp-block-paragraph\" style=\"color:#ffffff;background-color:#025530\"><strong>Cynghorion ar gyfer gofalu am gymhorthion clyw<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Os yw&#8217;r unigolyn wedi bod yn gwisgo cymhorthion clyw cyn y dementia, yna cadwch at ei arferion o ran defnyddio ei gymhorthion clyw yr un fath, er mwyn hybu cynefino.<\/li>\n\n\n\n<li>Efallai y bydd angen parhau i ddilyn unrhyw arferion blaenorol fel rhoi&#8217;r cymhorthion clyw o dan y gwallt i&#8217;w cadw allan o&#8217;r golwg.<\/li>\n\n\n\n<li>Os oes gan rywun gymhorth clyw newydd, bydd yn cymryd amser hir i ddod i arfer \u00e2&#8217;r synau newydd, felly helpwch yr unigolyn i ddyfalbarhau trwy ei annog i wisgo&#8217;r cymhorth clyw drwy&#8217;r amser.<\/li>\n\n\n\n<li>Glanhewch y cymhorthion clyw yn rheolaidd i atal c\u0175yr a baw rhag casglu ynddyn nhw a lleihau eu heffeithiolrwydd. Dylai pob cymorth clyw ddod \u00e2 chyfarwyddiadau penodol ar sut i&#8217;w gadw&#8217;n l\u00e2n.<\/li>\n\n\n\n<li>Yn gyffredinol, dylid defnyddio cadach meddal, brwsh, neu gadach antiseptig i gael gwared ar unrhyw gwyr neu faw yn y mowldiau ar gyfer y glust, a ffilament m\u00e2n ar gyfer y tiwbiau agored. Peidiwch \u00e2 rhoi\u2019r cymhorthion clyw mewn d\u0175r gan y byddai hynny\u2019n difrodi\u2019r dechnoleg yn y ddyfais.<\/li>\n\n\n\n<li>Gwnewch yn si\u0175r eich bod yn newid y batris yn \u00f4l yr angen a bod y dyfeisiau&#8217;n gweithio&#8217;n iawn. Gellir gwirio hyn drwy gwpanu&#8217;ch llaw o gwmpas y cymorth clyw. Os byddwch yn clywed s\u0175n chwibanu, mae hyn yn golygu ei fod yn gweithio.<\/li>\n\n\n\n<li>Storiwch gymhorthion clyw mewn lle diogel a hawdd eu cyrraedd pan nad ydyn nhw\u2019n cael eu defnyddio.<\/li>\n\n\n\n<li>Gall tymeredd neu leithder eithafol ddifrodi\u2019r dyfeisiau, felly dylid osgoi\u2019r rheiny. Ni ddylid eu gwisgo yn y gawod nac wrth ymolchi.<\/li>\n\n\n\n<li>Mae&#8217;n bwysig dysgu beth yw\u2019r gosodiadau y dylid eu defnyddio ar y cymhorthion mewn gwahanol sefyllfaoedd, e.e. mewn amgylcheddau arferol neu pan maen nhw\u2019n cael eu defnyddio gyda dolen sain.<\/li>\n\n\n\n<li>Wrth i ddementia rhai pobl ddatblygu, mae\u2019n bosibl y byddan nhw\u2019n ymateb yn negyddol os bydd rhywun yn cyffwrdd \u00e2\u2019u clustiau. Er mwyn eu helpu i ddeall beth sy&#8217;n digwydd, gall rhoi esboniad neu ddefnyddio drych fod o gymorth (os yw defnyddio drych a gweld eu hadlewyrchiad yn dderbyniol iddyn nhw).<\/li>\n\n\n\n<li>Ewch tuag atyn nhw o&#8217;r tu blaen, dangoswch y cymhorthion clyw iddyn nhw, ac esboniwch beth sy\u2019n mynd i ddigwydd.<\/li>\n\n\n\n<li>Atgoffwch nhw beth yw&#8217;r cymhorthion clyw a beth yw eu pwrpas.<\/li>\n\n\n\n<li>Efallai y byddan nhw\u2019n gallu eu gosod yn eu lle ar eu pennau eu hunain gydag ychydig o gymorth.<\/li>\n\n\n\n<li>Hyd yn oed os ydyn nhw eisoes yn gwisgo\u2019r cymorth clyw, mae&#8217;n dda mynd at bobl \u00e2 dementia o&#8217;r tu blaen, ac yn ddelfrydol ar lefel y llygaid, cyn cychwyn siarad, gan osgoi gweiddi neu siarad yn gyflym.<\/li>\n\n\n\n<li>Gan fod cymhorthion clyw mor fach ac mor anodd eu trin, mae\u2019n syniad da cael rhai sb\u00e2r gan y gallan nhw fynd ar goll yn hawdd. Mae&#8217;n syniad da edrych drwy\u2019r biniau sbwriel a\u2019r basgedi dillad golchi yn ofalus os byddan nhw\u2019n mynd ar goll<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"#L15topW\" data-type=\"internal\" data-id=\"#L15topW\">Dychwelyd at frig y dudalen<\/a><\/p>\n\n\n\n<h2 id=\"glassesW\" class=\"wp-block-heading has-text-color has-background has-link-color wp-elements-3\" style=\"color:#ffffff;background-color:#050153\"><strong><strong>Gofalu am sbectol<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Efallai y bydd yr unigolyn rydych chi&#8217;n gofalu amdano yn gwisgo sbectol am nifer o resymau a bod ganddo sbectol wahanol ar gyfer gwahanol dasgau. Bydd y sbectol gywir yn ei helpu i adnabod gwrthrychau a phobl gyfarwydd; i wylio ei hoff raglen deledu neu i ddarllen llyfr; i wneud paned, neu i fwynhau\u2019r golygfeydd. Mae&#8217;r rhain i gyd yn cyfrannu at yr ymdeimlad o hunaniaeth ac yn lleihau&#8217;r risg y bydd yn profi unigedd a dryswch. Bydd rhai pobl yn gwisgo lensys ar y llygaid ac efallai eu bod yn gwisgo lensys weithiau a sbectol bryd arall.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bydd gallu gweld yn glir hefyd yn gwneud tasgau bob dydd fel ymolchi, gwisgo a mynd i&#8217;r toiled yn haws. Bydd hyn yn helpu&#8217;r unigolyn i fod mor annibynnol \u00e2 phosibl cyhyd \u00e2 phosibl ac yn lleihau&#8217;r risg o gael codwm a damweiniau.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Man_glasses-1024x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-357\" style=\"width:338px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Man_glasses-1024x1024.jpg 1024w, https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Man_glasses-300x300.jpg 300w, https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Man_glasses-150x150.jpg 150w, https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Man_glasses-768x768.jpg 768w, https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Man_glasses-1536x1536.jpg 1536w, https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Man_glasses.jpg 1772w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-color has-background has-link-color wp-elements-4 wp-block-paragraph\" style=\"color:#ffffff;background-color:#025530\"><strong><strong>Cynghorion ar gyfer gofalu am sbectol<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Os yw&#8217;r unigolyn wedi gwisgo sbectol a lensys cyn y dementia, yna cadwch ei arferion yr un fath er mwyn hybu cynefino.<\/li>\n\n\n\n<li>Bydd gan rywun sy\u2019n gwisgo sbectol a lensys am gyfnod hir arferion a lleoedd penodol&nbsp; lle mae\u2019n cadw ei sbectol a&#8217;i offer.<\/li>\n\n\n\n<li>Sicrhewch fod y sbectol yn cael ei chadw&#8217;n l\u00e2n trwy ei sychu&#8217;n ysgafn \u00e2 lliain glanhau gwydr i gael gwared ag olion a baw. Gellir defnyddio glanhawr gwydr pwrpasol hefyd.<\/li>\n\n\n\n<li>Peidiwch \u00e2 defnyddio glanhawyr ar gyfer y cartref neu ddeunyddiau garw eraill, gan y gallai\u2019r rhain niweidio&#8217;r gwydr neu&#8217;r fframiau.<\/li>\n\n\n\n<li>Ystyriwch gael sbectol wahanol ar gyfer gwahanol dasgau, a&#8217;u labelu nhw a&#8217;r casys sbectol yn gynnil.<\/li>\n\n\n\n<li>Ceisiwch gadw&#8217;r sbectol yn yr un lle rhag ei cholli, neu os yw&#8217;n ddiogel gwneud hynny, defnyddiwch linyn neu gadwyn sbectol i\u2019w chadw o gwmpas y gwddf.<\/li>\n\n\n\n<li>Gan fod mwy o risg y bydd unigolyn \u00e2 dementia yn colli pethau, ystyriwch gael sawl sbectol sb\u00e2r wrth law, os yw hynny\u2019n bosibl.<\/li>\n\n\n\n<li>Mae cael archwiliad rheolaidd gan optegydd yn hanfodol i sicrhau bod presgripsiwn a ffit y sbectol yn gywir. Gall sbectol gael ei difrodi\u2019n hawdd os caiff ei gollwng neu os bydd rhywun yn eistedd arni. Bydd ei chadw mewn cyflwr da yn sicrhau ei bod yn gyfforddus ac yn gweithio\u2019n iawn.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"#L15topW\" data-type=\"internal\" data-id=\"#L15topW\">Dychwelyd at frig y dudalen<\/a><\/p>\n\n\n\n<h2 id=\"contactsW\" class=\"wp-block-heading has-text-color has-background has-link-color wp-elements-5\" style=\"color:#ffffff;background-color:#050153\"><strong><strong>Lensys<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gall lensys ar y llygaid ddod yn fwy anodd i&#8217;w defnyddio wrth i ddementia ddatblygu. Os nad yw&#8217;r sawl sy\u2019n gofalu am yr unigolyn yn gwisgo lensys ei hun, gall fod yn arbennig o anodd sicrhau\u2019r lefel o hylendid sydd ei hangen ar gyfer defnyddio a gofalu\u2019n dda am y lensys. Bydd y rhan fwyaf o bobl sy\u2019n gwisgo lensys yn defnyddio sbectol pan fyddan nhw\u2019n tynnu eu lensys.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Os bydd rhywun wedi hen arfer gwneud hynny, bydd gwisgo lensys yn rhywbeth y gellir dygymod ag ef yng nghyfnod cynnar dementia.<\/li>\n\n\n\n<li>Gall cofio tynnu lensys cyn mynd i gysgu fod yn fwy o broblem. Efallai y bydd angen atgoffa\u2019r unigolyn i wneud hyn.<\/li>\n\n\n\n<li>Mae technoleg lensys cyffwrdd yn gwella drwy&#8217;r amser felly mae&#8217;n werth trafod hyn gydag optegydd a fydd yn gallu cynnig cyngor ar sut i ddefnyddio lensys yn ddiogel.<\/li>\n\n\n\n<li>Mae annog rhywun i ddefnyddio sbectol yn hytrach na lensys cyffwrdd yn y tymor hwy yn syniad da fel arfer.<\/li>\n\n\n\n<li>Bydd yr optegydd hefyd yn gallu cynghori ar y math o sbectol a fyddai&#8217;n addas i&#8217;r unigolyn a chynyddu ei hyder i wisgo sbectol.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"#L15topW\" data-type=\"internal\" data-id=\"#L15topW\">Dychwelyd at frig y dudalen<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mae&#8217;r wybodaeth a ddarperir ar y dudalen hon ar gael i&#8217;w lawr lwytho fel llyfryn y gellir ei argraffu. Mae&#8217;r dudalen hon yn ymdrin \u00e2: Gofalu am gymhorthion clyw Os yw\u2019r unigolyn rydych chi\u2019n gofalu amdano yn drwm ei glyw, gwnewch yn si\u0175r bod ei gymhorthion clyw yn cael eu cynnal a&#8217;u&nbsp; glanhau&#8217;n rheolaidd. Mae [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-865","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/865","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=865"}],"version-history":[{"count":17,"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/865\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1607,"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/865\/revisions\/1607"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/caringhelp.on.worc.ac.uk\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=865"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}